Wereldverbeteraars. Gandhi, King, Mandela – hun erfenis.

  • strict warning: Declaration of views_handler_filter_node_status::operator_form() should be compatible with views_handler_filter::operator_form(&$form, &$form_state) in /home/hvv1b/public_html/sites/all/modules/views/includes/handlers.inc on line 76.
  • strict warning: Declaration of views_plugin_style_default::options() should be compatible with views_object::options() in /home/hvv1b/public_html/sites/all/modules/views/includes/handlers.inc on line 76.
Non-fictieNon-fictie
boek-afbeelding: 
Auteur: 
Bas Heijne
Uitgeverij: 
Prometheus, Amsterdam 2017
ISBN: 
978 90 446 3464 8

In deze barre tijden waarin vluchtelingen, asielzoekers en oorlogsslachtoffers op zoek zijn naar een betere wereld, is het verhelderend om herinnerd te worden aan deze drie grote leiders die op zoek waren naar vrede en liefde voor de medemens: de Indiër M. Gandhi, de Amerikaan M.L. King en de Zuid-Afrikaan N. Mandela.
Bas Heijne legt er de nadruk op dat we deze drie grote figuren te vaak gebruiken als dekmantel voor ‘verandering’ maar tegelijkertijd zo weinig weten over hun boodschap. Mahatma Gandhi verzette zich niet alleen tegen de Britse koloniale overheerser, maar ging ook op zoek naar een samenleving van tolerantie tegenover andere overtuigingen, én een samenleving zonder racisme. Martin Luther King was het boegbeeld van vreedzaam verzet tegen racisme in de Verenigde Staten. Nelson Mandela streefde na vijfentwintig jaar gevangenis naar een tolerante Zuid-Afrikaanse gemeenschap waar plaats was voor elke kleur en overtuiging.

In zijn klein boekwerk belicht auteur Bas Heijne de erfenis van deze drie wereldverbeteraars en toont aan wat ze nog kunnen betekenen voor onze huidige maatschappij. Alle drie ondernamen ze een poging om mensen tot een nieuwe verdraagzaamheid te komen tegenover ‘de andere’ door inzicht te krijgen in zichzelf.

Mandela zei kort voor zijn afscheid als president: ‘De maatschappij veranderen is niet het moeilijkste wat er is, het moeilijkste is jezelf veranderen.’
Alle drie wisten ze dat het de vooroordelen van het individu waren die ten grondslag lagen aan racisme en ongelijkheid. Het belangrijkste strijdperk bevindt zich in ons eigen hoofd.
Er heerst (ook nu) te veel angst bij de mensen. Ze zijn bang voor het verlies van hun grenzen, hun cultuur, hun geloof en om overspoeld te worden.

De vreedzaamheid van Gandhi staat in sterk contrast met het gedrag van boeddhistische monniken die meewerken aan de etnische zuivering van een minderheid, zoals in Birma gebeurt. Met een spotje probeert Apple ons wijs te maken dat geluk in de wereld kan gemeten worden aan een grote auto, een duur huis, mooie kleren en de meest recente laptop. (Zelfs) Steve Jobs wil zich graag in het gezelschap bevinden van King, Gandhi en Mandela, mensen die dachten de wereld te kunnen veranderen.

Heijne’s boekje brengt geen uitgebreide biografieën van de drie leiders maar legt de klemtoon op de boodschap die ze nog altijd kunnen brengen aan ‘mensen van goede wil’.
Ze doen een indrukwekkende poging om aan de al te menselijke cyclus van haat en onderdrukking te ontkomen.

 

Guido Kindt